Deelgeschil. Deze procedure wordt gevoerd in verband met de buitengerechtelijke onderhandelingen tussen partijen over de letselschade die de benadeelde lijdt door een ongeval dat plaatsvond op 21 september 2022. Het COA is aansprakelijk voor de gevolgen van het ongeval met het golfkarretje waarmee de benadeelde is aangereden door een medewerker van het COA. De buitengerechtelijke onderhandelingen tussen partijen over de afwikkeling van de letselschade stagneren, omdat partijen van mening verschillen over de vraag of de klachten en beperkingen het gevolg zijn van het ongeval. Door partijen is gezamenlijk één medisch adviseur ingeschakeld die diverse rapporten heeft uitgebracht. Partijen twisten over de juridische uitleg van deze rapporten. De rechtbank beoordeelt de juridische causaliteit. Gebleken is dat er vermoedens zijn dat de benadeelde al eerder last had van rugklachten. Maar de rechtbank oordeelt dat bij de beoordeling van de juridische causaliteit dit in het midden kan blijven. De reeds aanwezige klachten hadden kennelijk zulke geringe gevolgen dat de benadeelde daarvan jarenlang voorafgaand aan het ongeval, geen klachten ondervond. Uit het feit dat de benadeelde direct rugklachten had, uitstralend naar zijn been, en dat zijn klachten nooit meer weg zijn geweest en naderhand (nog veel) erger werden en er (later alsnog) sprake was van een hernia, leidt de rechtbank af dat de benadeelde direct na het ongeval al last ondervond. Een andere gebeurtenis die een verklaring geeft voor de – uiteindelijk – na het ongeval ontstane hernia is er niet. De rechtbank acht dat hiermee het juridisch causaal verband tussen de klachten en beperkingen en van de benadeelde en het ongeval vaststaat. De rechtbank acht de tot op heden betaalde vergoedingen aan benadeelde in dat licht onvoldoende en komt tot een nader voorschot dat het COA dient te voldoen aan benadeelde van € 50.000.

Het gaat in deze zaak om de vraag of de verzekeraar de schade die zij heeft vergoed aan de nabestaanden van het slachtoffer van een eenzijdig verkeersongeval kan verhalen op de bestuurder. De bestuurder had ten tijde van het ongeval te veel alcohol op. De auto was verzekerd. De polisvoorwaarden bevatten een verhaalsclausule. De rechtbank heeft de vordering van de verzekeraar grotendeels toegewezen. Partijen verschillen over de uitleg van de verhaalsclausule. Bij de uitleg van dit beding gelden de maatstaven van het arrest DSM/Fox uit 2004. Indien de verzekerde de verzekeringsovereenkomst is aangegaan als consument geldt daarnaast de eis dat voor hem bij de totstandkoming van de overeenkomst in de omstandigheden van het geval duidelijk en begrijpelijk moet zijn geweest dat bij een schadevoorval als hier aan de orde verhaal kan plaatsvinden. Bij twijfel over de betekenis van het beding prevaleert de voor de verzekerde gunstigste uitleg (art. 6:238 lid 2 BW). Naar het oordeel van het hof is de clausule duidelijk en begrijpelijk. In de clausule wordt op een heldere en niet voor misverstand vatbare wijze uiteengezet dat de verzekeraar in drie verschillende situaties de schade kan verhalen. De verzekeraar kan dus op basis van de verhaalsclausule de schade verhalen op de bestuurder, hij had namelijk meer dan de wettelijke toegestane hoeveelheid alcohol in zijn bloed. Daarnaast komt het hof tot het oordeel dat het beding niet onredelijk bezwarend is. De bestuurder stelt dat het ongeval is veroorzaakt door een breuk in de stuurstang. Hij betoogt dat het in strijd is met artikel 6:248 BW indien de verzekeraar de schade op hem kan verhalen indien er geen sprake is van een causaal verband, dit zou in de gegeven omstandigheden naar maatstaven van redelijkheid en billijkheid onaanvaardbaar zijn. Het hof stelt vast dat de bestuurder in zijn onderbouwing tekortschiet, zelfs wanneer daar geen al te hoge eisen aan worden gesteld. Het staat vast dat de stuurstang van de auto gebroken is, maar dat betekent nog niet dat de breuk ook de oorzaak van het ongeval is. Uit het politierapport blijkt dat er sprake was van zware schade. Hierbij valt een afgebroken stuurinrichting op zichzelf niet uit de toon. Daarnaast volgt uit het onderzoek dat er geen gebreken aan de auto zijn vastgesteld die het ongeval veroorzaakt zouden kunnen hebben. Het beroep van de bestuurder op artikel 6:248 lid 2 BW is daarom onvoldoende onderbouwd. Het hoger beroep slaagt niet.

Kort geding. De vraag die in deze zaak moet worden beantwoord is of de verzekeraar verplicht is aan benadeelden een aanvullend voorschot toe te kennen op de schade die de benadeelden hebben geleden als gevolg van een aanrijding, waarvoor de verzekeraar aansprakelijkheid heeft erkend. Partijen zijn onderling overeengekomen om een bedrijfseconomische rapportage te laten uitbrengen. Naar aanleiding hiervan is de verzekeraar een onderzoek gestart naar de inkomenssituatie van de benadeelden in de periode van drie jaar voor het ongeval. Hieruit volgt dat de beschikbare jaarstukken geen volledig, juist en betrouwbaar beeld geven van de ondernemingen van een van de benadeelde en van zijn inkomenssituatie van voor (en na) het ongeval. De verzekeraar is daarom gestopt met de aanvullende voorschotten te verstreken. De benadeelden vorderen betaling van de openstaande voorschotten op basis van de bedrijfseconomische rapportage. De voorzieningenrechter is van oordeel dat de benadeelden in het kader van dit kort geding onvoldoende aannemelijk hebben gemaakt dat zij een vordering hebben op de verzekeraar die de reeds verstrekte voorschotten voldoende overschrijdt om in de gegeven omstandigheden toewijzing van een aanvullend bedrag te kunnen rechtvaardigen. Ondanks dat partijen gezamenlijk opdracht hebben verstrekt tot een bedrijfseconomische rapportage en dit een bepaalde mate van binding met zich mee brengt, kan een partij dit rapport betwisten. De verzekeraar heeft het rapport voldoende betwist door haar overgelegde rapport. In dat rapport is deugdelijk gemotiveerd dat, en op grond waarvan, de kwaliteit en inhoudelijke juistheid van het op gezamenlijk verzoek uitgebrachte rapport in twijfel wordt getrokken. Nu de voorzieningenrechter niet voldoende aannemelijk gemaakt acht dat de als gevolg van het ongeval door benadeelden geleden schade hoger is dan het bedrag dat de verzekeraar tot nu toe al heeft uitgekeerd, is er op dit moment geen ruimte voor het in kort geding toewijzen van een aanvullend bedrag. Temeer niet gelet op de bij toewijzing van een geldvordering in kort geding in acht te nemen terughoudendheid. De vorderingen worden daarom afgewezen.

In het tussenarrest van 20 februari 2024 heeft het hof een rekenkundige bij het Nederlands Rekencentrum Letselschade (NRL) tot deskundige benoemd. De deskundige heeft op 4 februari 2025 zijn rapport uitgebracht. Vervolgens heeft de benadeelde een memorie na deskundigenbericht tevens wijziging van eis (met producties) ingediend en heeft de verzekeraar een antwoordmemorie na deskundigenbericht tevens houdende antwoord memorie wijziging van eis ingediend. Het hof bespreekt een nog niet eerder door het hof besproken verweer van de verzekeraar. De verzekeraar stelt dat er geen sprake is van verlies verdienvermogen ontstaan door het ongeval. Na de operatie in 2012 is de benadeelde namelijk niet meer gaan werken. In het voorgaande tussenarrest is echter door het hof overwogen dat uit de rapporten volgt dat de beperkingen op zichzelf niet aan het verrichten van loonvormende arbeid in de weg staan. Maar er waren wel psychische klachten die het aannemelijk maakte dat de benadeelde bang was dat de situatie aan de knie verder zou verslechteren indien hij weer aan het werk zou gaan. Het hof oordeelt dat het verband tussen het ongeval en de psychische klachten van de benadeelde (en diens keuze om niet meer aan de slag te gaan) voldoende aannemelijk is. Er kan niet van worden uitgegaan dat de benadeelde dezelfde beslissing zou hebben genomen indien hem het ongeval, waardoor hij enkele operaties, waaronder die in 2012, moest ondergaan, niet zou zijn overkomen. Gelet op het feit dat sprake is van letselschade door de schending van een verkeers- of veiligheidsnorm kan de schade die het gevolg is van de (onjuiste) keuze van de benadeelde om niet meer aan het werk te gaan toch in redelijkheid aan het ongeval worden toegerekend. De conclusie is dat het causaal verband tussen de schade vanwege verlies verdienvermogen na juli 2012 en het ongeval niet is doorbroken door de onjuiste beslissing van benadeelde om niet meer aan het werk te gaan en dat deze schade ook in redelijkheid aan het ongeval kan worden toegerekend. Dat de benadeelde ten onrechte niet meer aan het werk is gegaan levert wel 50% eigen schuld op, zoals het hof in het tussenarrest heeft beslist. Daarnaast heeft de benadeelde zijn memorie zijn eis na het deskundigenbericht op diverse onderdelen vermeerderd. Het slachtoffer vordert pensioenschade, hetgeen hij nog niet eerder had gedaan. Het hof laat deze eisvermeerdering niet toe. Het slachtoffer vordert ook een aantal voorbehouden. Omdat die mede samenhangen met het verlies aan arbeidsvermogen wordt die eisvermeerdering wel toegestaan. Het hof zal die eisvermeerdering nog beoordelen.

Benoeming arbeidsdeskundige. Bij tussenvonnis van 12 juli 2023 is de aansprakelijkheid en een percentage eigen schuld vastgesteld en zijn diverse schadeposten besproken. Een aantal van die schadeposten is al toewijsbaar geacht. Ten aanzien van de toekomstige schade is aangenomen dat er sprake is van een medische eindsituatie. De beslissing over de schadeposten verlies aan verdienvermogen, pensioenschade en het verlies huurtoeslag zijn aangehouden. Bij tussenvonnis van 15 november 2023 is een verzekeringsarts tot deskundige benoemd. Aan hem zijn vragen voorgelegd om meer inzicht te verkrijgen in de huidige functionele beperkingen van de benadeelde. Partijen hebben geen bezwaren over de rapport geuit. De partijen verschillen echter in mening over de vraag of de schade nu kan worden begroot of dat er eerst nog een arbeidsdeskundige moet worden benoemd. Uit het huidige rapport blijkt dat nog steeds sprake is van een groot aantal relevante beperkingen en de deskundige de benadeelde op bepaalde onderdelen ook (iets) meer beperkt acht dan de verzekeringsarts in 2020 (zoals het frequent reiken tijdens het werk). Hierdoor kan de rechtbank op grond van het voorgaande niet vaststellen dat de functionele mogelijkheden in het geheel niet zijn toegenomen ten opzichte van de onderzoeken in 2020 en 2021. De rechtbank zal daarom een arbeidsdeskundige benoemen om de huidige arbeidsmogelijkheden te onderzoeken.

Deze zaak hangt samen met 322017. Zaak 322015: De man heeft het slachtoffer mishandeld. Het slachtoffer stelt daardoor letsel te hebben opgelopen. In verband daarmee heeft het slachtoffer de man in rechte betrokken. De goederen van de man staan onder bewind. Het slachtoffer had in plaats van de man de bewindvoerder moeten dagvaarden (zoals eiser inmiddels gedaan heeft; zaak 322017). Bij eindvonnis zal het slachtoffer daarom niet-ontvankelijk verklaard worden in zijn vorderingen. Zaak 322017: Deze zaak hangt samen met zaak 322015. De man heeft het slachtoffer mishandeld. Het slachtoffer stelt daardoor letsel te hebben opgelopen. Tussen partijen staat vast dat de onrechtmatige daad aan de man kan worden toegerekend. De man betwist dat er een medisch en juridisch causaal verband bestaat tussen zijn handelen en de gestelde klachten en beperkingen van het slachtoffer. Mocht blijken dat er een causaal verband is, dan verschillen partijen van mening over de omvang van de inkomensschade van het slachtoffer. De rechtbank is van oordeel dat het slachtoffer gemotiveerd zijn stelling heeft onderbouwd dat hij klachten ervaart en dat er sprake is van een medisch causaal verband tussen zijn klachten en de mishandeling. Tegelijkertijd constateert de rechtbank dat informatie over de medische voorgeschiedenis van het slachtoffer van vóór 2017 ontbreekt. Ook beschikt de rechtbank niet over medische informatie van na 15 oktober 2018, terwijl de schade die het slachtoffer vordert loopt tot en met 2020. De rechtbank is daarom voornemens om een deskundigenbericht te gelasten.

Op 27 maart 2022 is een motorrijder in contact gekomen met een automobilist. De automobilist stelt dat motorrijder aansprakelijk is voor zijn schade door het ongeval omdat de motorrijder hem heeft aangereden. Volgens de motorrijder is dit andersom. Voor het geval de automobilist aansprakelijk wordt geacht, doen hij en de WAM-verzekeraar een beroep op eigen schuld. Over de toedracht van de aanrijding verklaren de partijen dus verschillend. Uit getuigenverklaringen en het proces-verbaal blijkt dat automobilist gevaarlijk rijgedrag heeft vertoond door naast de motorijder te gaan rijden op of kort na de rotonde en hem vervolgens in te halen waar dat niet is toegestaan. Ook heeft motorrijder voldoende gesteld dat hij door de aanrijding in disbalans raakte en zijn linkervoet aan de grond moest zetten, waardoor hij voetletsel opliep en schade lijdt. De rechtbank beslist dat de automobilist aansprakelijk is jegens de motorrijder voor het ongeval. Tot slot slaagt het beroep op eigen schuld niet. De automobilist en de WAM-verzekeraar zijn aansprakelijk voor de schade ontstaan door het ongeval.

In deze zaak gaat het om 42 Afghaanse bewakers die stellen dat zij voor de machtsovername door de Taliban door een lokale dienstverlener waren ingehuurd om de Nederlandse ambassade in Afghanistan te bewaken. De kantonrechter heeft de Staat veroordeeld om aan de Afghaanse bewakers en hun familieleden op een door hen aan te geven tijdstip en plaats transportmiddelen ter beschikking te stellen, waarmee de Staat hen naar Nederland overbrengt, en de Afghaanse bewakers en hun familieleden tot Nederland toe te laten, zodanig dat de Afghaanse bewakers en hun familieleden in Nederland kunnen worden toegelaten tot de geldende asielprocedure(s). In dit incident vordert de Staat dat de tenuitvoerlegging van het vonnis wordt geschorst. Het hof is van oordeel dat de kantonrechter de uitvoerbaar bij voorraadverklaring heeft gemotiveerd. Echter doet er in deze zaak een bijzonderheid voor: de kantonrechter heeft een veroordeling uitgesproken die niet is gevraagd en die in zekere zin ook verder gaat dan de wel gevorderde veroordeling. De partijen hebben dus geen debat kunnen voeren over de vraag of deze veroordeling uitvoerbaar bij voorraad zou moeten worden verklaard en over de consequenties daarvan en de belangen die daarmee waren gemoeid. Er heeft dus geen hoor en wederhoor plaatsgevonden. Het hof is daarom van oordeel dat in het schorsingsincident wel een afweging kan plaatsvinden en zal daarom tot die belangenafweging overgaan. Het hof oordeelt dat de Staat momenteel wordt geconfronteerd met een zeer verstrekkende veroordeling waarover geen debat heeft plaatsgevonden en die in theorie een onmogelijke prestatie van hem verlangt. Hiertegenover staat het belang van de Afghaanse bewakers. Dit belang is volgens het hof reëel en vergt de door de kantonrechter vastgestelde spoedeisendheid. Het hof oordeelt dat bij de afweging van voorgaande belangen van de Afghaanse bewakers gevergd kan worden dat zij de behandeling van dit hoger beroep als turbospoedappel afwachten. Dat betekent dat het hof de tenuitvoerlegging van het vonnis schorst totdat in de hoofdzaak is beslist.

Bevoegdheidsincident. Bewakers die allen verblijvende zijn in Afghanistan vorderen van de Staat dat zij vanuit Afghanistan naar Nederland zullen worden geëvacueerd omdat zij werkzaam zijn geweest voor de Nederlandse ambassade en daardoor nu groot gevaar lopen onder het huidige bewind in dat land. De bewakers hebben als insteek voor hun vordering tegen de Staat artikel 7:658 lid 4 BW genomen. Naar het oordeel van de kantonrechter zijn de bewakers personen die artikel 7:658 lid 4 BW bescherming beoogt te bieden. Datzelfde wetsartikel bepaalt dat de kantonrechter bevoegd is om kennis te nemen van vorderingen op grond van dit artikel(lid). De Staat haalt een passage aan uit de memorie van toelichting, maar anders dan de Staat is de kantonrechter van oordeel dat deze passage niet duidt op een discretionaire bevoegdheid, maar erop duidt dat artikel 7:658 lid 4 BW tot gevolg heeft dat beide vorderingen (tegen zowel de werkgever als de inlener) door dezelfde rechter worden behandeld. De bewakers waren werkzaam bij de Nederlandse ambassade, totdat de ambassade door de machtsovername door de Taliban in augustus 2021 werd verlaten. Eisers waren niet in dienst van de Staat, maar van een lokale ‘contractor’, waarmee de Staat een overeenkomst had gesloten. Het bewaken van een ambassade, zeker in het onveilige land, dat Afghanistan ook toen was, behoort tot de uitoefening van het ‘bedrijf’ van de Staat. De bevoegdheid van de kantonrechter op grond van artikel 7:658 lid 4 BW staat overigens los van de vraag of de betrokken personen al dan niet zowel de werkgever als de inlener in rechte betrekken. Dat is een keuze van de eisende partij en in dit geval hebben de eisers ervoor gekozen alleen de Staat als inlener in rechte te betrekken. De kantonrechter acht zich daarom bevoegd om van de vorderingen van de bewakers kennis te nemen.

Kort geding. Een fysiotherapeut is tijdens het begeleiden van een oudere patiënt met Parkinson door de patiënt met een metalen staaf met handvatten waaraan gewichten waren bevestigd, hard op het voorhoofd geraakt. Hij heeft zich hierop ziek gemeld en is arbeidsongeschikt gebleven. De fysiotherapeut heeft de fysiotherapiepraktijk verzocht om aan hem naam, adres en woonplaats (hierna: NAW-gegevens) van de patiënt te verstrekken om de patiënt aansprakelijk te kunnen stellen voor de schade die de fysiotherapeut heeft geleden. De fysiotherapiepraktijk heeft deze gegeven niet verstrekt. De fysiotherapeut beroept zich op artikel 843a Rv. De Fysio groep verzet zich hiertegen door een beroep te doen op de geheimhoudingsplicht uit lid 3 van dezelfde bepaling. De kantonrechter oordeelt dat er een belangenafweging plaats moet vinden. De kantonrechter stelt dat het niet verstrekken van de gegevens in het maatschappelijk verkeer onaanvaardbaar zou zijn. Bij die afweging betrekt de kantonrechter de omstandigheid dat de gegevens waar fysiotherapeut om vraagt, geen medische gegevens in strikte zin zijn, maar enkel de NAW-gegevens van de patiënt. De kantonrechter oordeelt dat de gegevens moeten worden verstrekt.